Ból biegnący od szyi przez ramię aż do dłoni bywa nazywany rwą ramienną. Często towarzyszą mu mrowienie lub drętwienie. Nie każdy ból ręki pochodzi jednak z kręgosłupa: podobne objawy mogą dawać problemy barku lub ucisk nerwu w innej okolicy.
Co oznacza rwa ramienna?
Najczęściej chodzi o dolegliwości związane z podrażnieniem korzenia nerwowego w odcinku szyjnym. Przyczyną może być przepuklina krążka lub zmiany zmniejszające przestrzeń dla nerwu. O radikulopatii (rwie ramiennej) mówimy zwłaszcza wtedy, gdy oprócz bólu występują zaburzenia czucia, siły lub odruchów. [1]
Jakie są objawy i przebieg?
Objawy mogą obejmować ból ramienia i przedramienia, mrowienie palców albo spadek siły chwytu. Ich rozkład pomaga w ocenie, ale nie wystarcza do postawienia diagnozy. Specjalista bada szyję i kończynę, sprawdza siłę, czucie oraz odruchy.
U wielu osób następuje poprawa bez operacji. Szybkość powrotu sprawności jest różna. Rezonans może być potrzebny przy postępujących objawach neurologicznych, braku poprawy lub planowaniu leczenia zabiegowego. [1]
Jak wygląda leczenie?
Zwykle zaczyna się od leczenia zachowawczego: edukacji, dostosowania aktywności, ćwiczeń i leków zaleconych przez lekarza. Przy wybranych wskazaniach rozważa się iniekcje albo operację. Nasilający się niedowład wymaga szybkiej ponownej oceny i nie powinien być przeczekiwany.
Dowody dotyczące wielu pojedynczych metod zachowawczych są słabe lub bardzo niepewne. Nie należy obiecywać, że trakcja, manipulacja czy konkretna technika zawsze „uwolni nerw”. Leczenie dobiera się do obrazu klinicznego i obserwowanych postępów. [2]
Jak pomaga fizjoterapia?
Fizjoterapeuta pomaga znaleźć tolerowane ruchy i pozycje oraz stopniowo odzyskiwać sprawność. W zależności od objawów wykorzystuje ćwiczenia szyi, obręczy barkowej i kończyny górnej. Techniki mobilizacji nerwu, jeśli są wskazane, nie powinny polegać na mocnym wywoływaniu drętwienia. [3]
Ważnym elementem jest kontrola zmian siły i czucia oraz edukacja, jakie pogorszenie należy zgłosić. Samo chwilowe zmniejszenie bólu po zabiegu nie wystarcza do oceny bezpieczeństwa całego procesu.
Kiedy potrzebna jest pilna pomoc?
Szybko narastające osłabienie ręki, niezgrabność obu dłoni, trudności z chodzeniem lub nowe zaburzenia kontroli pęcherza mogą wskazywać na problem wymagający pilnej diagnostyki. Ból ręki z uciskiem w klatce piersiowej, dusznością czy zimnym potem nie powinien być automatycznie uznany za rwę.
Źródła naukowe
[1] Nonoperative Management of Cervical Radiculopathy. PubMed PMID 27175952
[2] Conservative Management of Cervical Radiculopathy: A Systematic Review. PubMed PMID 36599029
[3] National clinical guidelines for non-surgical treatment of patients with recent onset neck pain or cervical radiculopathy. PubMed PMID 28523381
Materiał ma charakter edukacyjny. Rozpoznanie i leczenie wymagają oceny indywidualnej, zwłaszcza po urazie lub przy nowych objawach neurologicznych.